សិក្ខាសាលាស្តីអំពីការផ្សព្វផ្សាវិធានប្រពៃណី គោលនយោបាយ ច្បាប់ជាតិនិងអន្តរជាតិពាក់ពាន់ជនជាតិដើមភាគតិច

នៅថ្ងៃទី ២៥ ខែតុលា ឆ្នាំ ២០១៧ ក្រុមការងារបច្ចេកទេសផ្សព្វផ្សាសិទ្ធិដីធ្លីនិងដែនដីដែលមានសមាជិកចំនួន ១៦ នាក់ សហការជាមួយអង្គការជនជាតិដើមភាគតិចកម្ពុជា និងរាជបណ្ឌិតសភាវិជ្ជាជីវៈតុលា បានរៀបចំសិក្ខាសាលាស្តីអំពីការផ្សព្វផ្សាយវិធានប្រពៃណី គោលនយោបាយ ច្បាប់ជាតិ និងអន្តរជាតិពាក់ពាន់ជនជាតិដើមភាគតិច នៅសាលប្រជុំរាជបណ្ឌិតសភាវិជ្ជាជីវៈតុលាការ។​ គោលបំណងនៃការរៀបចំសិក្ខាសាលានេះគឺក្រុមការងារបច្ចេកទេសចងផ្សព្វផ្សាយអំពីវិធានប្រពៃណីនានាដែលជនជាតិដើមភាគតិចកុំពុងអនុវត្តតាមមូលដ្ឋាន គោលនយោបាយ ច្បាប់ជាតិ និច្បាប់អត្តរជាតិពាក់ព័ន្ធនឹងជនជាតិដើមភាគតិច ទៅគូរភាគីដែលអ្នកពាក់ព័ន្ធជាពិសេស ស្ថាប័នដែលបង្កើតច្បាប់ និងស្ថាប័នអនុវត្តច្បាប់ឱ្យបានយល់ច្បាស់អំពីច្បាប់បរិបទជនជាតិដើមភាគតិចនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ដោយឡែងយើងឃើញថា យើងមានច្បាប់គ្រប់គ្រាន់ ហើយបង្កើតបានល្អ យ៉ាងណាមិញក៍មានការអនុវត្តភាគច្រើនមិនទានបាលល្អនោះទេ ហើយក៍ជះឥទ្ធិពលដល់សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចនៅមូលដ្ឋានផងដែរ ជាពិសេសពាក់ព័ន្ធនិងបញ្ហាដីធ្លី បញ្ហាការអើសអើង និងមានការំលោភសិទ្ធិមួយចំនួនផងដែរ។ ដោយឃើញបញ្ហាទាំងអស់នេះទើបក្រុមការងារបច្ចេកទេសផ្សព្វផ្សាពីសិទ្ធិដីធ្លីនិងដែនដី បានធ្វើការយ៉ាងស្វិតស្វាញដើម្បីផ្សព្វផ្សាទៅអ្នកពាក់ព័ន្ធទាំងអស់បានយល់និងអនុវត្តបានត្រឹមត្រូវទៅតាមការទទួលស្គាល់នៅក្នុងគោលនយោបាយ ច្បាប់ជាតិនិងច្បាប់អន្តរជាតិ ជាពិសេសនៅថ្នាក់ជាតិ។ លទ្ធលនៃការរៀបចំកម្មវិធីគឺ ក្រុមការងារបច្ចេកទេសបានធ្វើបទបង្ហាញវិធានប្រពៃណី​ ទិដ្ឋភាពទូទៅនៃជនជាតិដើមភាគតិចនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាដូចជា ការរើសអើង បញ្ហាប្រឈមពាក់ព័ន្ធនិងបាត់បង់ដីធ្លី​ ប្រាក់ចំម្ចី ជាពិសេសបង្ហាញរបៀបនៃការដោះស្រាយទំនាស់បែបវិធានប្រពៃណីជនជាតិដើមភាគតិចនៅតាមមូលដ្ឋាន។ ជាងនេះទៅទៀតក៍បានក្រសួងនីមួយៗដែលពាក់ព័ន្ធជនជាតិដើមភាគតិចដូចជា ក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ (នាយកដ្ឋានអភិវឌ្ឍន៍ជនជាតិដើមភាគតិច) បានធ្វើបទបង្ហាញអំពីគោលនយោបាយអភិវឌ្ឍជនជាតិដើមភាគតិច ក្រសួងមហាផ្ទៃធ្វើបទបង្ហាញអំពីដំណើរការចុះបញ្ជីដីសហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចជានីតិបុគ្គល ក្រសួងដែនដីនគរូបណីកម្មនិងសំណងបង្ហាញអំពីគោលនយោបាយនិងអនុក្រិត្យស្តីពីសិទ្ធិជនជាតិដើមភាគតិចលើដីធ្លីដូចមានចែងក្នុងច្បាប់ភូមិបាលឆ្នាំ២០១២ ក្រងសួងសិកម្មបង្ហាញអំពីសិទ្ធិជនជាតិដើមភាគតិចលើធនធានធម្មជាតិនិងព្រៃឈើដូចមានចែងក្នុងច្បាប់ព្រៃឈើឆ្នាំ២០០២ ក្រសួងយុត្តិធម៌ បង្ហាញអំពីសិទ្ធិទទួលបានយុត្តិធម៌របស់ជនជាតិដើមភាគតិច អង្គការសហប្រជាតិសិទ្ធិមនុស្សការិយាល័យឧត្តមស្នងការកម្ពុជា បង្ហាញពីសេចក្តីប្រកាសអង្គការសហប្រជាតិស្តីពីសិទ្ធិជនជាតិដើមភាគតិច និងស្ថាប័នមេធាវីបង្ហាញពីអនុសញ្ញាស្តីពីសិទ្ធិជនជាតិដើមភាគតិចរបស់អង្គការពលកម្មអន្តរជាតិលេខ ១៦៩។ ជាងនេះទៅទៀតក្រុមនិស្សិតក្រឡាបញ្ជីចំនួនជាង១៣០ នាក់បានចាប់អារម្មណ៍ទៅលើសិក្ខាសាលានេះព្រោះមិនទាន់មានពីមុនមក ហើយមិនបានដឹងអំពីវិធានប្រពៃណី ច្បាប់ជាតិ និងអន្តរជាតិដែលទទួលស្គាល់ជនជាតិដើមភាគតិច និងជាពិសេសឯកឧត្តមបណ្ឌិតនៃរាជាបណ្ឌិតសភាវិជ្ជាជីវៈតុលាការក៍បានចាប់អាម្មរណ៍ហើយនិងមានសិក្ខាសាលាបទបង្ហាញនេះទៅដល់ចៅក្រម និងមេធាវី ដែលជាអ្នកពាក់ព័ន្ធខ្លាំចំពោះជនជាតិដើមភាគតិច។ ចំពោះផែនការបន្តរបស់ក្រុមការងារបច្ចេកទេសដែលមានសមាជិក ១៦នាក់មកពីខេត្តផ្សេងៗគ្នា និងមានផែនការធ្វើបទបង្ហានូវប្រធានបទនេះទៅស្ថាប័នផ្សេងៗទៀតនៅថ្ងៃខាងមុខ។


សហគមនក្បាលរមាសទាមទាឱ្យមានសេវាសាធារណៈ និងបញ្ឃប់ការគម្រាមគំហែង

នៅថ្ងៃទី ២៩ ខែសីហា ឆ្នាំ ២០១៧ សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចពូនងចំនួន ១៥ នាក់ ដែលរងការប៉ះពាល់ពីទំនប់វារីអគ្គីសនីសេសានក្រោមពីនៅភូមិក្បាលរមាស និងភូមិស្រែគរ បាននាំគ្នាដាក់ញ្ញាតិ្តនៅក្រសួងមហាផ្ទី និងខុទ្ទកាល័យសម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រីហ៊ុន សែន ដើម្បីឱ្យរដ្ឋាដ្ឋាភិបាលដំណើរការឡើងវិញនូវសេវាសាធារណៈដូចជា សាលារៀន មន្ទីពេទ្យ​ រដ្ឋបាល និងបញ្ឃប់នូវការយកកម្លាំងប្រដាប់អាវុធមកគម្រាមគំហែងលើជនជាតិដើមភាគតិចឱ្យចាក់ចេញពីលំនៅស្ថាន។ កញ្ញា ជឿនស្រីមុំ បានលើកឡើងថា ក្រោមការអភិវឌ្ឍន៍ទំបន់វារីអគ្គីសនីសេសានក្រោមពី អាជ្ញាធរមូលដ្ឋានបានដកនិងបញ្ឃប់សេវាសាធារណៈ និងសេវាផ្សេងទៀត នៅភូមិក្បាលរមាសនិងភូមិស្រែគរទាំងពីឆ្នាំ២០១៥ និងប្រើប្រាស់កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធគម្រាមឱ្យចេញពីភូមិ។ ហើយកញ្ញា ជឿន ស្រីមុំបានលើកឡើងថា នេះជាសកម្មភាពរើសអើង និងរំលោភលើសិទ្ធិជនជាតិដើមភាគតិច ម្យ៉ាងទៀតគម្រោងអភិវឌ្ឍនេះបានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ជីវភាពរស់នៅយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរផងដែរ ដោយកាលពីមុនធនធានធម្មជាតិបាននៅសល់ ប៉ុន្តែឥលូវត្រូវបានបំផ្លាញ់ទាំងស្រុងដោយសារការបិទទំនប់ កាប់បំផ្លាញ់ព្រៃឈើរ(សំអាតមាត់អាងទំនប់ជាដើម)។ ចំណែកញាត្តិវិញក្រសួងមហាផ្ទៃ និងខុទ្ទកាល័យសម្តេចនាយករដ្ឋមន្រ្តីបានទទួល ហើយមន្រ្តីទទួលញ្ញាតិ្តបាននិយាយថាគេនិងបញ្ជូនទៅថ្នាក់លើដើម្បីពិនិត្យនិងដោះស្រាយ។ គួរបញ្ចាក់ថា សហគមន៏ ៦ ភូមិស្មើរនិង៨០០គ្រួសារបានប៉ះពាល់នៅឃុំស្រែគរ និងឃុំក្បាលរមាស ហើយគ្រួសារទទួលសំណងចំណួន៨០% ហើយនៅសល់តែជាង១០០ គ្រួសារនៅភូមិក្បាលរមាសនិងស្រែគរមិនព្រមចាកចេញពីភូមិ ព្រោះពួកគេគិតថាភូមិនេះគឺមានតម្លៃមិនអាចកាត់ថ្លៃបាន បើរាប់ទាំងដីស្រែចំកា ផ្នូរដូនតា ព្រៃជំនឿ និងទ្រព្យសម្បតិ្តផ្សេងៗទៀត។ 

 

 


សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចកួយបីស្រុកបានដាក់ញ្ញាតិឱ្យជួយដោះស្រាយបញ្ហាដីធ្លី

នៅថ្ងៃទី ៣០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៧ សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចកួយ ជាង៣០ននាក់ដែលទទួលរងផលប៉ះពាល់ពីក្រុមហ៊ុនស្ករសឡាងហ្វេង និងរ៉យហ្វេង បានធ្វើដំណើរទៅស្ថានទូតចិនក្នុងគោលបំណងបញ្ជូនញត្តិ ដើម្បីទាមទាបញ្ឈប់ក្រុមហ៊ុនចិន និងពង្រីកតំបន់ការឈូសឆាយនៅលើទឹកដីសហគមន៍។ អ្នកភូមិបានស្នើសុំឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិន និងដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាលុបចោលដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចដែលបានផ្តល់ឱ្យ ឡានហ្វេង និង រ៉យហ្វេង ព្រមទាំងដំណាំស្ករសចំនួន ៣ ផ្សេងទៀតដែលលាតសន្ធឹងលើផ្ទៃដីជាង ២០ ម៉ឺនហិកតាហើយរួមបញ្ចូលទាំងការវិនិយោគជាង ១ ពាន់លានដុល្លារ។​ អ្នកភូមិម្នាក់ឈ្មោះ មាស គឹមហីម បានចោទប្រកាន់ក្រុមហ៊ុនថាបានយកដីនៅក្រៅសម្បទានដីរបស់ពួកគេនិងបំពុលប្រភពទឹកក្បែរនោះ ហើយអ្នកស្រីគឹមហែមបាននិយាយថា "យើងចង់ឱ្យរដ្ឋាភិបាលចុះបញ្ជីប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិដីសមូហភាពសម្រាប់ប្រជាជនជនជាតិដើមភាគតិចប៉ុន្តែអាជ្ញាធរខេត្តបដិសេធ" ប៉ុន្តែពួកគេប្រាប់យើងថាដីជាកម្មសិទ្ធិរបស់រដ្ឋ»។​ លោក ជុំ សុភឿត អ្នកភូមិម្នាក់ក្នុងចំនោមអ្នកភូមិ ៥ នាក់ដែលបានជួបជាមួយអ្នកតំណាងស្ថានទូតចិនបាននិយាយថាក្រុមមន្រ្តីបានទទួលយកញត្តិហើយបានសន្យាថានឹងបញ្ជូនលិខិតនេះទៅឯកអគ្គរាជទូតដើម្បីពិចារណា។​បានលួចអចលនទ្រព្យដោយគ្មានការសារភាពដែលទទួលរងដោយវិនិយោគិនបរទេស វាហាក់ដូចជាថាលុយជាភាសាសកលហើយកាន់តែច្រើនអ្នកមាន កាន់តែច្រើនអំណាចនិងអត្មានិយមរបស់អ្នក ហើយជាធម្មតារដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានបិទភ្នែកលើសកម្មភាពរបស់ប្រទេសចិនដែលជាសម្ព័ន្ធមិត្តជិតស្និទ្ធនិងជាអ្នកបរិច្ចាគហិរញ្ញវត្ថុ។​ ជាលទ្ធផលក្រសួងដីធ្លី និងនគរូបណីកម្ម កាលពីថ្ងៃពុធបានប្រកាសអំពីផែនការដោះស្រាយជម្លោះដីធ្លីរយៈពេលជាយូឆ្នាំរវាងអ្នកភូមិរាប់ពាន់នាក់ និងសហគមន៍ប៉ះពាល់ពីក្រុមហ៊ុនស្ករស។ លើសពីនេះទៀតក្រសួងគ្រប់គ្រងដីធ្លីបានផ្តល់ការងារនេះដល់មន្ទីរគ្រប់គ្រងដែនដីខេត្តកោះកុង កំពង់ស្ពឺ និងខេត្តព្រះវិហារដើម្បីប្រមូលនូវបញ្ហា និងដោះស្រាយទាំងអស់របស់ប្រជាពលរដ្ឋនិងទីកន្លែងនៃដីទំនាស់ក្នុងរយៈពេល ៣០ ថ្ងៃ។​ 


ទិវាអន្តរជាតិជនជាតិដើមភាគតិចពិភពលោកនៅកម្ពុជា

អ្នកតំណាងអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលនិងតំណាងជនជាតិដើមភាគតិចព្រមទាំងតំណាងរដ្ឋាភិបាលបានប្រារព្ធទិវាអន្តរជាតិនៃជនជាតិដើមភាគតិចពិភពលោកនៅខេត្តកំពង់ធំនាព្រឹកថ្ងៃទី 9 ខែសីហា។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះមានគោលបំណងលើកកម្ពស់និងគោរពសិទិ្ធរបស់ជនជាតិដើមភាគតិច ដីធ្លីធនធានធម្មជាតិនៅក្នុងតំបន់របស់ពួកគេរស់នៅស្របតាមច្បាប់ជាតិនិងអន្ដរជាតិនិងបញ្ឈប់ការរើសអើងប្រឆាំងនឹងពួកគេ។​ ទិវាអន្តរជាតិលើកទី 23 នៃជនជាតិដើមភាគតិចពិភពលោកត្រូវបានប្រារព្ធឡើងនៅលើប្រធានបទខួបលើកទី 10 នៃសេចក្តីប្រកាសរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីសិទ្ធិរបស់ជនជាតិដើមភាគតិច។ ព្រឹត្តិការណ៍ពិសេសនៅឆ្នាំនេះសម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជាគឺស្ថាប័នរដ្ឋាភិបាលរួមទាំងក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទនិងអង្គការសង្គមស៊ីវិលបានយល់ព្រមរៀបចំពិធីមួយនៅខេត្តកំពង់ធំដើម្បីលើកកម្ពស់សិទ្ធិរបស់ជនជាតិដើមភាគតិចនិងទំនៀមទំលាប់ប្រពៃណីនៃជនជាតិភាគតិចគួយ។ លើសពីនេះទៀតពួកគេផ្តល់ឱកាសឱ្យពួកគេនិយាយអំពីបញ្ហាប្រឈមនិងបង្កើនតម្រូវការដល់អ្នកបង្កើតគោលនយោបាយហើយអ្នកអនុវត្តច្បាប់នេះ: "នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍នេះសង្កត់ធ្ងន់លើទិដ្ឋភាពសំខាន់ៗចំនួនប្រាំបី។ ផលប៉ះពាល់លើការការពារវប្បធម៌អត្តសញ្ញាណជនជាតិដើមភាគតិច" ។ វេទិកានៅខេត្តកំពង់ធំមានអ្នកចូលរួមជាង ១,០០០ នាក់មកពីស្ថាប័នរដ្ឋាភិបាលអាជ្ញាធរខេត្តអង្គការសង្គមស៊ីវិលនិងអ្នកតំណាង។ ជនជាតិដើមភាគតិចមកពីខេត្ដមួយចំនួន។​ បន្ទាប់ពីការបញ្ចប់វេទិកានេះមេដឹកនាំសហគមន៍និងសមាជិកជនជាតិដើមភាគតិចបានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមមួយដោយបានមើលឃើញកិច្ចប្រឹងប្រែងរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលពីឆ្នាំ 2007 ដល់ឆ្នាំ 2017 ដើម្បីកំណត់អត្តសញ្ញាណនិងលើកកម្ពស់សិទ្ធិរបស់ជនជាតិដើមភាគតិចក៏ដូចជាការយកចិត្តទុកដាក់ដោះស្រាយ។ បញ្ហាប្រឈមរបស់ក្រសួងពាក់ព័ន្ធមួយចំនួន។ ប៉ុន្តែពួកគេបានលើកឡើងពីការព្រួយបារម្ភថាការអនុវត្តគោលនយោបាយនិងអនុសាសន៍មានភាពយឺតយ៉ាវហើយមិនអាចឆ្លើយតបនិងបញ្ហាប្រឈមដែលកំពុងកើតឡើងទូទាំងប្រទេសដីធ្លីបុព្វបុរសនិងធនធានធម្មជាតិ​។

 
 
 
ស្ថិតិចំនួនអ្នកទស្សនា

» 2  Today
» 74  Week
» 238  Month
» 380  Year
» 380  Entirely